TP. Hồ Chí Minh, Ngày 22 tháng 9 năm 2026
Mở Đầu
Ở phần trước, Tiêu Điểm Pháp Lý Tuần đã trình bày về bản chất pháp lý của các nền tảng thương mại điện tử và làm rõ một số thuật ngữ mới đáng lưu ý. Tiếp nối nội dung trong lĩnh vực thương mại điện tử, Tiêu Điểm Pháp Lý Tuần – Phần 2 sẽ tập trung phân tích những thay đổi trong khung pháp lý áp dụng đối với nền tảng thương mại điện tử kinh doanh trực tiếp (“Nền Tảng Kinh Doanh Trực Tiếp”), đồng thời đưa ra một số lưu ý dành cho doanh nghiệp vận hành mô hình này.
Các Nghĩa Vụ và Trách Nhiệm Pháp Lý Điển Hình
Nghĩa vụ thông báo: Trước khi vận hành Nền Tảng Kinh Doanh Trực Tiếp có chức năng cho phép thực hiện giao kết hợp đồng điện tử, đơn vị chủ quản phải thực hiện thủ tục thông báo với Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thông qua Cổng dịch vụ công quốc gia, thay vì gửi đến Bộ Công thương như quy định trước đây. Thay đổi về cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận và xử lý hồ sơ chính là nội dung mà doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý khi thực hiện thủ tục thông báo.
Sau khi được chấp thuận, chủ quản sẽ được cấp biểu tượng xác nhận điện tử đã thông báo để gắn trên nền tảng như sau:
Trách nhiệm công khai thông tin: Với tư cách là đơn vị quản lý và vận hành nền tảng, chủ quản Nền Tảng Kinh Doanh Trực Tiếp có trách nhiệm công khai các thông tin sau:
-
Thông tin về chủ quản, giấy tờ chứng minh đáp ứng điều kiện đầu tư kinh doanh đối với ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện;
-
Quyền và nghĩa vụ của chủ quản, người bán và người mua;
-
Chính sách bảo mật bao gồm mục đích, phạm vi thu thập và sử dụng thông tin, thời gian lưu trữ, tổ chức, cá nhân có thể được tiếp cận thông tin cá nhân, biện pháp bảo mật, v.v.;
-
Phương thức tiếp nhận và giải quyết phản ánh, yêu cầu và khiếu nại bao gồm phương thức tiếp nhận, trình tự thủ tục tiếp nhận và xử lý, thời gian phản hồi, v.v.;
-
Thông tin về chất lượng sản phẩm, hàng hóa, thông tin bắt buộc thể hiện trên nhãn hàng hóa theo quy định của pháp luật; và
-
Nếu có chức năng đặt hàng trực tuyến, chủ quản còn phải công khai điều khoản và điều kiện giao dịch chung như chính sách về giá, chính sách về thanh toán, chính sách về ưu tiên hiển thị, quy chế hoạt động livestream bán hàng, v.v.
Trách nhiệm bảo đảm khả năng truy cập thông tin: Chủ quản có trách nhiệm bảo đảm khả năng truy cập đối với các dữ liệu:
-
Đã đăng tải trên nền tảng trong thời gian ít nhất 01 (một) năm kể từ thời điểm đăng tải; và
-
Đối với nền tảng có chức năng đặt hàng trực tuyến, các dữ liệu liên quan đến hợp đồng còn phải được duy trì khả năng truy cập trong thời gian ít nhất 03 (ba) năm kể từ thời điểm giao kết hợp đồng.
Nghĩa vụ báo cáo định kỳ: Trước ngày 15 tháng 02 hằng năm, chủ quản phải báo cáo trực tuyến kết quả hoạt động thương mại điện tử thông qua Hệ thống quản lý hoạt động thương mại điện tử hoặc cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Lưu Ý Khi Vận Hành Nền Tảng Kinh Doanh Trực Tiếp
Trước hết, doanh nghiệp cần đánh giá mô hình hoạt động và xác định lại bản chất pháp lý của nền tảng mà mình đang vận hành. Nếu thuộc Nền Tảng Kinh Doanh Trực Tiếp có chức năng đặt hàng trực tuyến, doanh nghiệp cần kiểm tra việc thực hiện thủ tục thông báo và kịp thời thực hiện hoặc thông báo sửa đổi, bổ sung nếu thuộc các trường hợp luật định.
Doanh nghiệp cũng cần tiến hành rà soát và cập nhật Điều khoản và Điều kiện sử dụng (Terms & Conditions), Chính sách bảo mật (Privacy Policy) và các chính sách áp dụng liên quan để đảm bảo phù hợp với quy định mới. Lưu ý rằng việc cập nhật cần thực hiện đồng thời với việc xem xét các quy định pháp luật chuyên ngành có liên quan, như quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, nhằm đảm bảo đầy đủ các nội dung cần thiết theo luật định.
Cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng, doanh nghiệp cần rà soát và bổ sung các biện pháp, công cụ và hệ thống kỹ thuật trên nền tảng nhằm bảo đảm khả năng truy cập thông tin, hỗ trợ giải quyết khiếu nại, tranh chấp từ phía người dùng và đáp ứng yêu cầu cung cấp thông tin của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Kết Luận
Nhìn chung, quy định hiện hành không đặt ra nhiều trách nhiệm và nghĩa vụ mới dành cho chủ quản Nền Tảng Kinh Doanh Trực Tiếp so với trước đây. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn cần chủ động cập nhật quy định pháp luật và rà soát hoạt động của nền tảng để nâng cao khả năng tuân thủ. Đây cũng là cơ hội để doanh nghiệp đánh giá lại mô hình vận hành và kịp thời điều chỉnh nhằm bảo đảm đáp ứng các quy định mới.
Trong các số tiếp theo, Tiêu Điểm Pháp Lý Tuần sẽ tiếp tục cập nhật những thay đổi đáng lưu ý đối với các loại hình nền tảng thương mại điện tử khác. Kính mời quý độc giả chú ý đón xem!
—
Đọc các phần trước tại đây: Phần 1a
—
Nếu doanh nghiệp cần trao đổi về tác động của các quy định mới về thương mại điện tử hoặc tư vấn chuyên sâu, vui lòng liên hệ với đội ngũ của chúng tôi.
📧 info@indochinecounsel.com
☎️ (+84) 28 3823 9640
